Monga olemba ntchito ku Netherlands, muyenera kuonetsetsa kuti antchito anu akugwira ntchito mosamala komanso mwathanzi. Lamulo la Zoyenera Kuchita (Arbeidsomstandighedenwet, Arbowet) limafuna kuti mulembe zoopsazo, muzichitapo kanthu kuti muthane nazo, mudziwitse ndikulangiza antchito anu, komanso kukonza thandizo la akatswiri, kuphatikizapo kupeza dokotala wa kampani. Ngati wantchito wavulala kuntchito, ndiye kuti muli ndi mlandu pokhapokha mutasonyeza kuti mwakwaniritsa udindo wanu wosamalira.
Nkhani yathu yokhudza ntchito za olemba ntchito ndi antchito motsatira lamulo la Working Conditions Act ikufotokoza mwatsatanetsatane za dongosolo ndi zida za olemba ntchito.
M'ndandanda wazopezekamo
Kodi lamulo la Working Conditions Act limagwira ntchito kwa ndani?
Lamuloli limagwira ntchito kulikonse komwe ntchito ikugwiridwa motsogozedwa ndi olemba anthu ntchito. Izi zikuphatikizapo makampani, komanso mabungwe ndi mabungwe, ndipo limakhudza antchito a nthawi yochepa komanso osinthasintha, ogwira ntchito pa nthawi yoitana anthu ndi anthu omwe ali ndi mapangano a maola osagwira ntchito.
Olemba ntchito ali ndi udindo wotsatira lamulo la Working Conditions Act mkati mwa bungwe. Malinga ndi nkhani 3 ya lamuloli, muyenera kutsatira mfundo zomwe zimayang'ana kwambiri momwe ntchito ikuyendera. Ogwira ntchito nawonso ali ndi ntchito zawo: motsatira nkhani 11, ayenera kugwiritsa ntchito zida zogwirira ntchito, zinthu zoopsa komanso zida zodzitetezera moyenera, kutenga nawo mbali pa maphunziro ndikupereka lipoti la zoopsa zomwe awona.
Kodi malamulo okhudza thanzi ndi chitetezo amakonzedwa bwanji?
Malamulowa aikidwa pa magawo atatu: Lamulo la Zikhalidwe Zogwira Ntchito, Lamulo la Zikhalidwe Zogwira Ntchito (Arbobesluit) ndi Malamulo a Zikhalidwe Zogwira Ntchito (Arboregeling). Gawo lililonse limawonjezera tsatanetsatane wowonjezera pa lomwe lili pamwamba pake.
- Lamulo la Malamulo Ogwirira Ntchito ndiye maziko ndi lamulo lokhazikika. Limakhazikitsa zolinga m'malo mokhazikitsa malamulo atsatanetsatane okhudza zoopsa zinazake. Bungwe lililonse ndi gawo lililonse likhoza kusankha momwe lingakwaniritsire zolingazo, ndipo likhoza kufotokoza njira yake mu kabukhu ka zaumoyo ndi chitetezo (arbocatalogus).
- Lamulo la Ntchito Zogwirira Ntchito Limafotokoza bwino za lamuloli. Lili ndi malamulo othana ndi zoopsa pantchito, kuphatikizapo malamulo a magawo enaake ndi magulu a antchito.
- Malamulo a Mikhalidwe Yogwirira Ntchito fotokozani bwino za Lamuloli ndi malamulo aukadaulo atsatanetsatane. Zitsanzo zake ndi zofunikira pa zida zogwirira ntchito, zomwe zimakakamiza olemba ntchito ndi antchito.
Kodi kabukhu ka zaumoyo ndi chitetezo n'chiyani?
Kabukhu ka zaumoyo ndi chitetezo kamafotokoza momwe olemba ntchito ndi antchito m'gawo kapena kampani amavomerezera kukwaniritsa malamulo a boma. Lamulo la cholinga ndi muyezo womwe uyenera kukhazikitsidwa ndi lamulo womwe muyenera kukwaniritsa, mwachitsanzo phokoso lalikulu.
Kabukhu kameneka kakufotokoza njira, njira ndi machitidwe abwino, pamlingo wa gawo kapena kampani. Mabungwe olemba anthu ntchito ndi antchito ali ndi udindo wogwirizana pa zomwe zili mkati mwake, ndipo Netherlands Labour Authority imaganizira kabukhu kovomerezeka ikamayang'ana.
Kodi udindo wanu waukulu monga olemba ntchito ndi wotani?
Lamuloli limakhazikitsa maudindo onse omwe amagwira ntchito kwa olemba ntchito aliyense. Momwe mungakwaniritsire maudindowa zingasiyane malinga ndi bungwe ndi gawo, koma maudindowo okha ndi okhazikika. Ofunika kwambiri alembedwa pansipa.
Konzani ntchito mosamala ndikuisintha kuti igwirizane ndi antchito anu
Gawo 3 la lamuloli limafuna kuti mukonze ntchito kuti isawononge chitetezo kapena thanzi, momwe mungathere. Muyenera kuthana ndi zoopsa zomwe zingachitike pa gwero la ngoziyo ndikupatsa chitetezo cha anthu onse patsogolo kuposa chitetezo cha munthu aliyense. Zipangizo zodzitetezera zimakhala pambuyo pake.
- Sinthani kapangidwe ka malo ogwirira ntchito, njira zogwirira ntchito, zida zogwirira ntchito ndi zomwe zili muntchitoyo kuti zigwirizane ndi makhalidwe a antchito anu. Izi zikugwiranso ntchito kwa antchito omwe ali ndi zofooka chifukwa cha matenda.
- Pewani kugwira ntchito motopetsa komanso mopitirira muyeso momwe mungathere.
- Tsatirani mfundo yoletsa ndi kuchepetsa ntchito ya maganizo ndi maganizo (psychosociale arbeidsbelasting). Malinga ndi nkhani 3(2) izi zikuphatikiza nkhanza ndi chiwawa, tsankho, kuzunza, kuzunza anthu pogonana komanso kukakamizidwa kuntchito.
- Ngati pali zinthu zoopsa, chitanipo kanthu kuti mupewe ndikuchepetsa ngozi zazikulu (nkhani 6).
- Chitani zinthu zothandiza kuti mupewe ngozi kwa anthu ena osati antchito anu, monga alendo kapena anansi (nkhani 10).
Yesani zoopsa: RI&E ndi dongosolo la zochita
Malinga ndi nkhani 5 ya lamuloli, muyenera kulemba molemba zoopsa zomwe zingakhudze ntchito yanu kwa antchito anu. Uwu ndi mndandanda wa zoopsa ndi kuwunika (risico-inventarisatie en -evaluatie, RI&E).
Buku la RI&E limafotokoza zoopsa ndi njira zomwe zimawachepetsera, kuphatikizapo zoopsa za magulu enaake a antchito. Mwachitsanzo, limasonyeza ngati chitetezo kapena thanzi lili pachiwopsezo chifukwa cha ma scaffolding osakhazikika, zoopsa zophulika, malo okhala phokoso kapena maola ambiri osayang'ana pazenera.
- Ndondomeko ya zochita. Gawo la RI&E ndi dongosolo la zochita (plan van aanpak). Limafotokoza njira zomwe mutenge, momwe zimagwirizanirana komanso mkati mwa nthawi yomwe. Ganizirani zopereka zida zodzitetezera, kusintha makina owopsa kapena kupereka chidziwitso chabwino.
- Onaninso. Monga lamulo, katswiri wovomerezeka kapena wothandiza pa zaumoyo ndi chitetezo pantchito (arbodienst) ayenera kuwonanso RI&E yanu ndikukupatsani upangiri. Malinga ndi nkhani 14(12) ya lamuloli, olemba ntchito omwe ali ndi antchito osapitirira 25 saloledwa ngati agwiritsa ntchito chida chovomerezeka cha RI&E m'makampani.
- Pitirizani kusinthidwa. Muyenera kusintha RI&E nthawi iliyonse mukakumana ndi vuto, njira zogwirira ntchito kapena mikhalidwe yosinthika, kapena kupita patsogolo kwa chidziwitso kukupatsani chifukwa chochitira zimenezo. Wantchito aliyense ayenera kukhala wokhoza kuiwerenga.
Dziwitsani ndi kulangiza antchito anu
Nkhani 8 ya lamuloli ikufuna kuti mudziwitse antchito anu bwino za ntchito yawo, zoopsa zomwe zingachitike komanso njira zomwe zingachepetse zoopsazo. Muyeneranso kuwapatsa malangizo othandiza komanso okhazikika pa ntchito.
Izi zitha kukhudza kugwiritsa ntchito zida zogwirira ntchito ndi zida zodzitetezera, komanso momwe bungwe limachitira ndi nkhanza, chiwawa ndi nkhanza zogonana. Muyeneranso kuyang'anira kutsatiridwa kwa malangizo ndi kugwiritsa ntchito moyenera zida zodzitetezera. Kwa ogwira ntchito osakwana zaka 18, muyenera kuganizira zochepa zomwe akumana nazo.
Konzani chithandizo cha akatswiri ndi dokotala wa kampani
Olemba ntchito aliyense ayenera kukonza chithandizo kuchokera kwa katswiri wovomerezeka kapena dokotala wolembetsedwa wa kampani (bedrijfsarts). Malamulo a chithandizo chimenecho ayenera kulembedwa mu mgwirizano wolembedwa, womwe nthawi zambiri umatchedwa mgwirizano woyambira (basiscontract), monga momwe nkhani 14(4) ya Act imafunira.
- Antchito anu ayenera kukhala ndi mwayi wopeza dokotala wa kampani, ndipo dokotala wa kampani ayenera kukhala wokhoza kupita kuntchito zonse.
- Wantchito angapemphe maganizo a dokotala wina wa kampani. Pangano ndi bungwe lanu la zaumoyo ndi chitetezo kapena dokotala wa kampani limafotokoza momwe izi zimachitikira.
- Dokotala wa kampani kapena katswiri amalangiza ndi kuyang'anira antchito omwe sangathe kugwira ntchito chifukwa cha matenda. Thandizo limenelo ndi gawo la ndondomeko yanu yosakhala ndi matenda.
- Dokotala wa kampani ayenera kukhala ndi njira yoyenera yolankhulirana ndi dokotala komanso kukupatsani malangizo pa njira zodzitetezera.
Sankhani woyang'anira zoletsa
Malinga ndi nkhani 13 ya lamuloli, muyenera kuthandizidwa ndi wantchito m'modzi kapena angapo omwe ali ndi luso pa nkhani yopewa ndi kuteteza, omwe nthawi zambiri amatchedwa oyang'anira kupewa (preventiemedewerkers).
Ntchito zawo zomwe zakhazikitsidwa ndi malamulo zikuphatikizapo kuthandiza kupanga ndi kuchita RI&E, kulangiza ndi kugwira ntchito limodzi ndi bungwe la ntchito kapena oimira antchito pa mfundo za momwe ntchito ikuyendera, komanso kuthandiza kuchita izi. Bungwe la ntchito liyenera kuvomereza kusankha ndi udindo wa mkulu woletsa. Malinga ndi nkhani 13(10), ngati muli ndi antchito osapitirira 25, inu kapena director wanu mutha kuchita ntchitoyi, bola ngati muli ndi luso lokwanira.
Konzani chithandizo chadzidzidzi m'nyumba
Nkhani 15 ya lamuloli imafuna kuti musankhe antchito ngati othandizira pakagwa ngozi (bedrijfshulpverleners, BHV). Amapereka chithandizo choyamba, amalimbana ndi moto ndipo amachepetsa zotsatira zake, komanso amachenjeza anthu kuti asamuke pakagwa ngozi.
Muyenera kuonetsetsa kuti pali anthu okwanira oyankha pa ngozi ndipo ali ndi maphunziro abwino, zida ndi kukonzekera bwino ntchito zimenezi. Lamuloli silipereka satifiketi imodzi yeniyeni; maphunzirowo ayenera kukhala okwanira pa zoopsa zomwe zingachitike m'bungwe lanu.
Nenani ndikulembetsa ngozi zapantchito
Malinga ndi nkhani 9 ya lamuloli, muyenera kunena za ngozi zazikulu pantchito mwachindunji ku Netherlands Labour Authority (Nederlandse Arbeidsinspectie). Zoopsa zikutanthauza ngozi yomwe imabweretsa imfa, kuvulala kosatha kapena kulowa m'chipatala.
Muyeneranso kusunga mndandanda wa ngozi zomwe zanenedwa komanso ngozi zomwe zachititsa kuti munthu asagwire ntchito kwa masiku opitilira atatu. Matenda a kuntchito amanenedwa ndi dokotala wa kampani kapena bungwe la zaumoyo ndi chitetezo, osati ndi inu.
Perekani mayeso azaumoyo nthawi ndi nthawi
Nkhani 18 ya lamuloli imafuna kuti mupatse antchito anu mwayi woti akapimidwe nthawi ndi nthawi kuti akapeze chithandizo chamankhwala kuntchito (periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek, PAGO). Kuwunikaku kumayang'ana kwambiri zoopsa za thanzi la ntchitoyo. Kutenga nawo mbali ndi kodzipereka kwa wantchito.
Kodi bungwe la Netherlands Labour Authority limayang'ana chiyani?
Bungwe la Netherlands Labour Authority limayang'anira kutsatiridwa kwa malamulo azaumoyo ndi chitetezo kwa olemba ntchito ndi antchito. Limayang'ana kwambiri zochitika kuntchito zomwe zimayambitsa zoopsa zazikulu paumoyo.
Akapeza kuti pali kuphwanya malamulo, akhoza kupereka chenjezo, kulamula kuti lamulo litsatidwe, kuyimitsa ntchito, kupereka chindapusa kapena kupereka chilango (chomaliza). Njira yomwe imatenga imadalira kuopsa kwa kuphwanya malamulo. Nthawi zambiri chindapusa chimakhala pa bwana, koma wantchito amene akukana kugwiritsa ntchito zida zodzitetezera zomwe zilipo akhozanso kupatsidwa chindapusa. Bwana ali ndi milungu isanu ndi umodzi yokana chindapusa.
Kodi ndi liti pamene mudzakhala ndi mlandu ngati wantchito wavulazidwa kuntchito?
Muli ndi mlandu pokhapokha mutasonyeza kuti mwachita zonse zofunikira, kapena kuti kuwonongekako kudachitika chifukwa cha cholinga cha wantchitoyo kapena kusasamala kwadala. Izi zikutsatira nkhani 7:658 ya Dutch Civil Code (BW).
Nkhani 7:658(1) BW ikufuna kuti mukonze ndikusamalira malo, makina ndi zida, komanso kuti muchitepo kanthu ndikupereka malangizo, ngati pakufunika kutero kuti wantchito wanu asavulale kuntchito. Wantchito akangosonyeza kuti kuwonongekako kwachitika panthawi ya ntchito, udindo wopereka umboni uli ndi inu. RI&E yolembedwa, dongosolo laposachedwa la zochita ndi zolemba za malangizo ndiye umboni wanu wabwino kwambiri ngati china chake chalakwika. Timasamalira mbali ya malamulo a ntchito pa mkangano wotere; mlandu wovulala umayendetsedwa ndi katswiri wovulala.
Kodi muyenera kufufuza chiyani ngati wolemba ntchito?
- Onetsetsani kuti RI&E yanu yalembedwa, yasinthidwa ndipo yawunikidwanso, kapena ngati mukuyenerera kuchotsedwa mu nkhani 14(12).
- Onetsetsani kuti dongosolo la zochita likunena za miyezo ndi nthawi yomaliza, komanso kuti nthawi yomalizayo yakwaniritsidwa.
- Onetsetsani kuti mwalemba pangano loyambira ndi dokotala wa kampani kapena bungwe la zaumoyo ndi chitetezo.
- Onetsetsani kuti wapolisi woteteza ndi anthu okwanira odziwa bwino ntchito yothandiza anthu pangozi asankhidwa.
- Onetsetsani kuti ngozi zazikulu zanenedwa mwachindunji ku Netherlands Labour Authority ndipo mndandanda wa ngozi wasungidwa (nkhani 9).
Kodi muyenera kuwunika chiyani ngati wantchito?
- Onani ngati mungathe kuwerenga RI&E ndi ndondomeko ya ntchito yanu kuntchito.
- Onani ngati mwalandira malangizo okhudza zoopsa ndi zida zodzitetezera zomwe muyenera kugwiritsa ntchito (nkhani 8).
- Onetsetsani ngati muli ndi mwayi woonana ndi dokotala wa kampani ndipo mukupatsidwa mayeso a thanzi nthawi ndi nthawi (nkhani 18).
- Onetsetsani ngati mwanena za zoopsa zomwe mwaona, monga momwe nkhani 11 ikufunira.
- Pambuyo pa ngozi, fufuzani ngati yanenedwa ndipo sungani zolemba zanu za zomwe zachitika.
Kodi tingakuchitireni chiyani ndi Working Conditions Act?
Maloya athu olembera ntchito amalangiza olemba ntchito ndi antchito pa ntchito zaumoyo ndi chitetezo komanso udindo pambuyo pa ngozi kuntchito.
- Tikuwunikiranso RI&E yanu, dongosolo lanu la zochita ndi pangano lanu loyambira motsutsana ndi lamuloli.
- Tikulemba chikalata chotsutsa chindapusa kuchokera ku Netherlands Labour Authority mkati mwa nthawi yomaliza ya milungu isanu ndi umodzi.
- Timayang'ana ngati olemba ntchito adakwaniritsa udindo wawo wosamalira motsatira nkhani 7:658 BW.
- Tikupereka upangiri pa chilolezo cha bungwe la ntchito posankha mkulu woteteza.
- Timatsatira malamulo okhudza ntchito pa mkangano pambuyo pa ngozi kuntchito.
Chidule
- Lamulo la Machitidwe Ogwira Ntchito, Lamulo ndi Malamulo pamodzi zimakhazikitsa malamulo azaumoyo ndi chitetezo; Lamuloli limakhazikitsa zolinga, malamulo ocheperako amawonjezera tsatanetsatane.
- Muyenera kuwunika zoopsa mu RI&E yolembedwa ndi dongosolo lochitirapo kanthu, ndipo nthawi zambiri muyenera kuziwunikanso ndi katswiri wovomerezeka kapena bungwe la zaumoyo ndi chitetezo.
- Muyenera kuuza ndi kulangiza antchito anu, kukonza dokotala wa kampani pansi pa mgwirizano woyambira, kusankha woyang'anira kupewa ndikukonzekera njira zothanirana ndi mavuto mwadzidzidzi m'nyumba.
- Bungwe la Netherlands Labour Authority likhoza kuchenjeza, kulamula kuti anthu azitsatira malamulo, kuyimitsa ntchito kapena kupereka chindapusa.
- Malinga ndi nkhani 7:658 BW, muli ndi mlandu wa kuwonongeka kuntchito pokhapokha mutatsimikizira kuti mwakwaniritsa udindo wanu wosamalira.
MAFUNSO OFUNSIDWA KAWIRIKAWIRI
Kodi wantchito angakane kutenga nawo mbali pa mayeso a thanzi nthawi ndi nthawi?
Inde. Malinga ndi nkhani 18 ya Working Conditions Act muyenera kupereka mayeso, koma wantchitoyo ndiye amasankha ngati atenga nawo mbali.
Kodi ndingathe kugwira ntchito ngati mkulu woteteza?
Inde, ngati muli ndi antchito osapitirira 25 ndipo muli ndi luso komanso chidziwitso chokwanira pa ntchitoyi (nkhani 13(10) ya lamuloli).
Kodi RI&E iliyonse iyenera kuunikidwanso?
Mwachidule, inde, ndi katswiri wovomerezeka kapena ntchito yazaumoyo ndi chitetezo. Olemba ntchito omwe nthawi zambiri amakhala ndi antchito osapitirira 25 omwe amagwiritsa ntchito chida chovomerezeka chamakampani samasulidwa.
Ndi ngozi ziti zomwe ndiyenera kunena ku Netherlands Labour Authority?
Ngozi zomwe zimayambitsa imfa, kuvulala kosatha kapena kulowa m'chipatala ziyenera kunenedwa mwachindunji. Ngozi zomwe zimachitika chifukwa cha masiku opitilira atatu ogwira ntchito sizili pa mndandanda wanu wa ngozi.